14.
●དྲི་བ།：སྤྱིར་བཏང་ཁྱེད་ཀྱིས་འཆད་ཁྲིད་སྐབས། ལེགས་ཕྱོགས་དག་དག་གསུང་གི་འདུགའོན་ཀྱང་ང་ཚོ་སྔོན་ཆད་གཏམ་འདོད་ཆེ་བ་དང་འདོད་རྔམ་མང་དྲགས་པས།ད་ལྟ་མི་མིན་འདྲེ་མིན་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད།དེས་ན་ང་ཚོས་ད་དུང་རང་ཉིད་མི་འདོར་བ་དང་མི་གཏོང་བ་ཞིག་བྱེད་ནུས་སམ།
●ལན།：དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ཅན་འགའ་རེ་མ་གཏོགས། མི་ཞིག་ཡིན་ནས་བཟུང་ཚང་མ་ལ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བའི་བསམ་པ་ཡོད། མ་འོངས་པ་བློས་གཏོང་བ་དང་རང་ཉིད་ཀྱང་འདོར་བའི་མི་ནི། ཧ་ཅང་ཉུང་ཤས་ཙམ་ཞིག་ཡིན། ངའི་དེ་རིང་གི་འཆད་ཁྲིད་འདི། དགེ་བ་དང་དྲང་བདེན་གྱི་ཕྱོགས་ནས་བཤད་ཀྱིན་ཡོད། ཁྱེད་ཚོ་ལ་ཁ་ཙམ་གྱིས་སེམས་གསོ་བྱེད་པ་མིན། ངས་འཆད་པའི་དོན་འདི་དག་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རིགས་གཞུང་ཟབ་མོ་དང་དོན་དངོས་ར་སྤྲོད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་འདི་ལྟར་ཉམས་ལེན་བྱས་པས། བདེ་བ་རྣལ་མ་ཞིག་ཐོབ་ཡོད་པ་རེད། ཁྱེད་ཚོ་ཡང་གཞན་དང་ཁྱད་པར་མེད། མི་ཚེ་རིང་པོའི་ནང་དུ། སེམས་ཁམས་ཀྱི་སློབ་གསོ་ནི་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན། དེ་བས་ངས་བསམས་ན། ནང་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་འདི་དག་ཚང་མར་བརྒྱུད་སྤྲོད་བྱ་དགོས་འདུགསྤྱིར་ན་ཐེངས་གཅིག་གི་འབྲེལ་འདྲིས་དང་བསམ་བློ་བརྗེ་རེས་ཙམ་གྱིས། དེ་མ་ཐག་ཏུ་འགྱུར་ལྡོག་འབྱུང་མི་སྲིད་ནའང་། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་ངེས་ཤེས་ཕྲན་བུ་རེ་སྐྱེ་ཐུབ་རྒྱུ་རེད། དེང་སང་གི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དུ། མི་མི་ཉུང་བ་ཞིག་ལ་དོགས་འཚེར་དང་ཁོང་འཚེར་གྱི་སེམས་ནད་འབྱུང་འདུགགལ་ཏེ་སེམས་ཁམས་སྙོམས་སྒྲིག་གི་ཐབས་ཚུལ་ཤེས་ན། ཕལ་ཆེ་བ་ཞིག་སངས་དྲག་འབྱུང་ཐུབ་པ་རེད། ཡིན་ནའང་མི་ལ་ལ་སྐྱེ་བ་སྔོན་མའི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས། ཇི་ལྟར་སེམས་གསོ་བྱེད་ཀྱང་བཅོས་ཐབས་མི་འདུགའོན་ཀྱང་ཁྱེད་ཚོས་དཔེ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་བརྟེན་ནས། རང་ཉིད་ལས་སླ་མོའི་སྒོ་ནས་འདོར་མི་རུང་། འཇར་མན་གྱི་བྷེ་ཐོ་ཕྲེན་ཞེས་པ། ཁོང་གིས་རྣ་བས་སྒྲ་མི་ཐོས་ཀྱང་། རང་གི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་བརྟེན་ནས། འཛམ་གླིང་དུ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་རོལ་མོ་མཁན་ཞིག་ཏུ་གྱུར། ཁོང་གིས། དཀའ་ངལ་གྱི་མདུན་དུ་ལན་བརྒྱར་ཕམ་རུང་དཔའ་མི་ཞུམ་པ་ནི། བྱས་རྗེས་ཅན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཆེན་པོ་ཞིག་གོ་ཞེས་གསུངས། ཨ་མི་རི་ཁའི་ཧེ་ལེན་ཁེ་ལེར་ཞེས་པ་ལ་མཚོན་ནའང་། ཁོང་འོན་ལྐུགས་དང་ལོང་པ་ཞིག་ཡིན་རུང་། མི་ཚེ་ཧྲིལ་པོར་དབང་པོ་སྐྱོན་ཅན་ལ་ཕན་བདེ་སྒྲུབ་པར་བརྩོན་པ་ཡིན། ཁོང་གིས་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད་ན། མི་ཕལ་བ་ཞིག་ཡིན་རུང་རླབས་ཆེན་གྱི་ལས་དོན་འགྲུབ་ཐུབ་ཅེས་གསུངས། ཁོ་ཚོ་དང་བསྡུར་ན། ང་ཚོ་མི་ལ་ལ་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་ལ་བརྙས་བཅོས་དང་ཉམས་ཞན་གྱི་ལྟ་ཚུལ་ལ་ངོ་གནོང་དགོས་འདུགམི་སུ་ཡིན་ཡང་འབད་བརྩོན་དང་ཧུར་ལེན་བྱེད་དགོས། རང་ཉིད་ལ་ཡིད་ཆེས་ཀྱང་ཡོད་དགོས། བྱ་བ་གང་ལ་ཡང་ཡིད་ཆད་དེ་སེམས་ཤུགས་ཉམས་མི་རུང་། གལ་ཏེ་རང་ཉིད་རང་གིས་མ་འདོར་ན། ནམ་ཞིག་རྒྱུ་རྐྱེན་རྟེན་འབྲེལ་འཛོམས་པའི་ཚེ། ཐམས་ཅད་ལེགས་པོ་འབྱུང་བ་ཡིན། མི་ཚེ་འདིར། ཐོབ་ཐང་གང་འདྲ་ཡོད་ཀྱང་། ཁོར་ཡུག་གང་དུ་གནས་རུང། སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་དང་འཕྲད་སྲིད་པས། སེམས་ཤུགས་ཆེན་པོའི་སྒོ་ནས་གདོང་ལེན་བྱས་ན། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་ཐུབ། ངའི་རེ་བ་ནི་ཚང་མས་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོའི་སྒོ་ནས་སྙིང་སྟོབས་བསྐྱེད་དེ། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི་མི་ཚེ་ཞིག་རོལ་ཐུབ་པར་སྨོན།
ཧྥུའུ་ཅན་ལུང་ཡན་བཙོན་ཁང་གྱི་འཆད་འཁྲིད་ལས་བཏུས།
●问：您一般讲课，都会往好的方面讲，但我们过去虚荣心太强、欲望太多，现在已经变得人不人、鬼不鬼，那还能做到不抛弃、不放弃自己吗？
●答：极个别特殊情况的人除外。只要是人，都愿意向善。彻底放弃未来、抛弃自己的人，毕竟是少数。我今天的开示，虽然是从善和正的角度讲的，但并不是表面上安慰你们。我所讲的内容，都来自佛教深厚的理论体系和实证经验。很多人依照这样的体系修持，都得到了真正的安乐。你们当然也不例外。在漫长的人生中，心灵的疏导必不可少。所以我觉得，应该把佛教的这些道理传递给大家。仅仅一次的结缘和思想交流，不可能让大家马上转变，但也可以为各位的心灵打开一扇小小的窗户。如今的社会，有不少人患上抑郁症、焦虑症等，假如懂得调心的方法，大多数都能康复。虽然有人因为前世的因缘，怎么疏导也没办法，但你们不能因为这样的个案，而轻易放弃自己。德国的贝多芬，他耳朵听不见声音，却凭着自己的努力，成了举世闻名的音乐家。他说：“在艰难的遭遇面前百折不挠，是卓越者的一大优点。”美国的海伦·凯勒，她又聋、又哑、又盲，却毕生致力于为残疾人造福。她认为，坚定的信心，能让平凡的人做出惊人的事业。和他们相比，我们有些人应该为自己的脆弱感到惭愧。每个人都需要奋斗和努力，要对自己有信心，不能一蹶不振，彻底倒下。只要自己不放弃自己，一旦因缘和合，马上就可以翻身。人这一辈子，不管什么身份、处于什么环境，都会遇到很多的痛苦，但只要坚强地去面对，就能解脱所有的痛苦。希望大家充满自信、鼓起勇气，用智慧改变自己的人生。
选自：福建龙岩监狱演讲 2015.06.25